pewna siebie dziewczynka wyciąga ręce w górę
Wspieranie pewności siebie to klucz do tego, by dziecko osiągało sukcesy. fot. https://kaboompics.com/Pexels

Pewność siebie i samodzielność dziecka nie biorą się z dobrych ocen, liczby zajęć dodatkowych ani wygrywania konkursów. Kluczowe jest to, jak rodzic reaguje na błędy, trudności i pierwsze próby samodzielnego działania. Oto 6 zasad wychowania, które pomagają dziecku uwierzyć we własne możliwości, a jednocześnie uczą je odpowiedzialności i stawiania granic.

REKLAMA

Chcemy wychować silne, pewne siebie pokolenie

Nie chodzi o to, żeby wychować dziecko, które zawsze jest najlepsze i we wszystkim idealne. Nie musi wygrywać konkursów, mieć samych piątek ani od najmłodszych lat chodzić na pięć dodatkowych zajęć.

Dziś coraz więcej rodziców chce czegoś innego: żeby dziecko znało swoją wartość, umiało poradzić sobie z trudnościami i nie bało się próbować. To podejście jest szczególnie bliskie wielu rodzicom z pokolenia milenialsów, którzy sami często wychowywali się w przekonaniu, że trzeba być grzecznym, zdolnym i przede wszystkim nie sprawiać problemów.

Bliskość nie oznacza jednak wychowania bez granic. Można przytulić dziecko, kiedy płacze, powiedzieć mu, że wierzymy w jego możliwości, a jednocześnie pozwolić mu ponieść konsekwencje własnych decyzji. Można „dmuchać mu w skrzydła”, ale nie trzeba za każdym razem być nadopiekuńczym i nie puszczać go od siebie na krok.

Jak wspierać dziecko, żeby z czasem coraz bardziej wierzyło we własne możliwości? Oto 6 ważnych zasad, o których pisze Patrycja Klikowska w portalu "Zwierciadło".

1. Bądź obok, ale nie rób wszystkiego za dziecko

To jedna z najważniejszych zasad wychowania, które ma wspierać samodzielność. Dziecko nie potrzebuje rodzica, który natychmiast rozwiąże każdy jego problem i ustrzeże przed każdą porażką. Potrzebuje raczej kogoś, kto będzie obok i w razie potrzeby pomoże mu znaleźć rozwiązanie.

Nie możesz znaleźć elementu układanki? Zastanówmy się razem. Nie wiesz, jak coś zrobić? Spróbuj najpierw sam. Nie możesz dosięgnąć zabawki? Pomyśl, czego możesz użyć.

We wspominanym wyżej tekście autorka pisze o nawykach rozwijających samodzielne myślenie i wiarę dziecka we własne możliwości. Zwraca uwagę między innymi na to, że rodzic nie powinien przy każdej trudności natychmiast wyręczać dziecka. Dając mu "pole do popisu" dziecko po czasie pokazuje, że umie i daje radę być samodzielne.

2. Pozwól mu popełniać błędy

Rodzicowi trudno patrzeć, kiedy dziecko popełnia błąd. Jeszcze trudniej, gdy wiemy, że można było go uniknąć. Tyle że dzieci nie nauczą się odpowiedzialności i samodzielności, jeśli zawsze będziemy je przed wszystkim chronić.

Zapomniany zeszyt, niedokończone zadanie, nie przygotowany strój na trening czy rozlana farba nie muszą być katastrofą. Oczywiście nie chodzi o to, żeby zostawić dziecko samo z każdym problemem. Chodzi o to, by nie odbierać mu każdej okazji do wyciągnięcia własnych wniosków.

Błąd nie oznacza: "Nie nadajesz się". Powinien raczej oznaczać: "Tym razem nie wyszło. Co możesz zrobić inaczej następnym razem?".

3. Chwal wysiłek, a nie tylko talent

"Ale jesteś zdolny!" – każdy rodzic wypowiada to czasem z dumą. Problem pojawia się wtedy, gdy dziecko zaczyna wierzyć, że jego wartość zależy od tego, czy rzeczywiście zawsze jest zdolne i najlepsze.

Dlatego zamiast koncentrować się wyłącznie na rezultacie, warto zauważać drogę do niego. "Widzę, że długo nad tym pracowałeś", "Nie poddałeś się, chociaż było trudno", "Sam znalazłeś rozwiązanie" – takie komunikaty pokazują dziecku, że jego możliwości nie są raz na zawsze ustalone. To tzw. mądre chwalenie.

To ważna lekcja na przyszłość. Bo pewność siebie nie polega na przekonaniu, że wszystko potrafimy. Polega na wierze, że jeśli czegoś jeszcze nie umiemy, możemy się tego nauczyć.

4. Traktuj pytania poważnie

Warto pamiętać, że ciekawość do świata jest jedną z największych umiejętności, dzięki której samodzielnie myślimy. Jako rodzice nie musimy znać odpowiedzi na wszystkie pytania dzieci.

Czasem warto przyznać, że się czegoś nie wie, po to, żeby razem z dzieckiem móc to sprawdzić. To może być dla dziecka znacznie cenniejsze niż gotowa odpowiedź podana przez rodzica. Uczy bowiem, że niewiedza nie jest powodem do wstydu, a rozwiązania można szukać i je znaleźć.

Warto też pytać dziecko o zdanie. "Jak ty to widzisz?", "Co twoim zdaniem powinniśmy zrobić?", "Dlaczego tak uważasz?". Nie po to, żeby zawsze przyznać mu rację, ale żeby pokazać, że jego sposób myślenia ma znaczenie.

5. Stawiaj granice bez odbierania poczucia własnej wartości

Bliskościowe wychowanie bywa mylone z pozwalaniem dziecku na wszystko. Niektórzy przeciwnicy rodzicielstwa bliskości mawiają, że to metoda wychowawcza, w której dajemy sobie wchodzić na głowę. Tymczasem można być czułym rodzicem i jednocześnie powiedzieć: "Nie zgadzam się na bicie", "Teraz wyłączamy telewizor", "Nie możesz obrażać kolegi".

Granica nie musi być karą ani odrzuceniem. Dziecko może usłyszeć "nie" i jednocześnie wiedzieć, że nadal jest kochane i ważne. To zresztą jedna z rzeczy, których wielu milenialskich rodziców chce nauczyć swoje dzieci inaczej niż sami byli uczeni. Nie chodzi o ślepe posłuszeństwo, ale o szacunek – także do innych ludzi i ich granic.

6. Pokazuj, że wierzysz w jego możliwości

Dziecko potrzebuje czasem usłyszeć: "Wierzę, że sobie poradzisz". Nie mów mu: "Na pewno wygrasz", "Będziesz najlepszy", ale właśnie: "Poradzisz sobie, a jeśli będzie trudno, poszukamy rozwiązania".

To ogromna różnica. Sukces nie zawsze oznacza pierwsze miejsce, najwyższą ocenę czy zwycięstwo w zawodach. Czasem sukcesem jest podejście do nowej grupy, powiedzenie "nie", poproszenie o pomoc, ponowne spróbowanie po porażce albo samodzielne rozwiązanie problemu.

I chyba właśnie tego najbardziej potrzebują dzieci wychowywane przez pokolenie rodziców, które samo często słyszało, że trzeba być grzecznym, dobrze się uczyć i nie zawieść oczekiwań. Dzisiaj chcemy dla swoich dzieci czegoś więcej niż idealnego świadectwa. Chcemy, żeby wiedziały, że mają prawo próbować, mylić się, zmieniać zdanie i szukać własnej drogi.

Źródło: zwierciadlo.pl