Przedszkolak nie chce opowiadać, co robił przez cały dzień. Znalazłam na to sposób

Mój młodszy syn nie należy do dzieci, które po przekroczeniu progu domu od razu zaczynają opowiadać o wszystkim, co wydarzyło się w placówce. Jest raczej zamknięty w sobie, niełatwo namówić go na rozmowę o emocjach, przeżyciach czy nawet tym, co było na obiad danego dnia i czy byli na spacerze. W końcu znalazłam jednak sposób, dzięki któremu coraz częściej udaje mi się dowiedzieć, co naprawdę u niego słychać.

Przez długi czas próbowałam różnych sposobów. Pytałam o kolegów, zabawy, zajęcia, panie i to, co syn jadł na obiad. Chciałam wiedzieć, czy wydarzyło się coś zabawnego, czy może coś go zdenerwowało albo zasmuciło. Nie chodziło mi przecież o sprawozdanie i raport z całego dnia. Zależało mi na tym, żeby wiedzieć, jak się czuje i co przeżywa, kiedy nie ma mnie obok i czy nie dzieje się w jego przedszkolnym życiu coś, o czym jako mama powinnam wiedzieć.

Problem w tym, że im więcej pytań zadawałam, tym częściej trafiałam na mur. Syn odpowiadał zdawkowo, zmieniał temat albo w ogóle nie reagował. Mimo tego, że ogólnie dużo rozmawiamy, to nigdy nie był typem opowiadacza o tym, co się u niego w grupie dzieje. Czasami miałam wrażenie, że bardziej go irytuje moje dopytywanie, niż cieszy zainteresowanie.

Zrozumiałam, że pytanie "Co było w przedszkolu?" jest dla niego zwyczajnie zbyt ogólne. Po kilku godzinach poza domem, pełnych zabaw, rozmów i różnych aktywności, trudno mu było wybrać jedno wydarzenie i opowiedzieć o nim na zawołanie. Nie każde dziecko potrafi tak po prostu uporządkować swoje wspomnienia i ubrać je w słowa.

Mój sposób jest właściwie bardzo prosty. Zamiast pytać o cały dzień, zaczęłam zadawać synowi bardziej konkretne pytania. Takie, które dotyczą pojedynczych sytuacji i emocji. Nie oczekuję już, że opowie mi wszystko od początku do końca.

Pytam na przykład:

Czasami pytam też o jedną konkretną emocję: co dzisiaj sprawiło mu radość, a co było trudne. Nie robię z tego przesłuchania. Nie zadaję wszystkich pytań naraz i nie oczekuję, że syn za każdym razem będzie miał ochotę odpowiedzieć.

Zdarza się, że jedno pytanie otwiera całą rozmowę. Zaczynamy od tego, że ktoś go rozśmieszył, a po chwili dowiaduję się, w co bawił się z kolegami, co wydarzyło się na placu zabaw i dlaczego podczas obiadu był niezadowolony. Innym razem słyszę tylko krótką odpowiedź. I też jest w porządku.

Jednej rzeczy nauczyłam się przy tym szczególnie: dziecko nie musi opowiadać o wszystkim na nasze życzenie. Nawet jeśli bardzo chcemy wiedzieć, jak wygląda jego dzień, mamy prawo do ciekawości, ale nie do wymuszania zwierzeń.

Nie chcę, żeby syn kojarzył moje pytania z kolejnym obowiązkiem do wykonania po powrocie z przedszkola. Dlatego staram się nie naciskać, nie dopytywać dziesięć razy i nie okazywać rozczarowania, kiedy nie chce rozmawiać. Czasem potrzebuje odpocząć, pobawić się albo po prostu pobyć w ciszy.

Pomaga mi też opowiadanie o własnym dniu. Mówię, co mnie rozśmieszyło, co było trudne, a co sprawiło mi przyjemność. Chcę, żeby syn widział, że rozmowa o emocjach jest czymś naturalnym i że nie musi się ich wstydzić.

Myślę, że to szczególnie ważne w przypadku dzieci, które nie są zbyt wylewne. Nie każde będzie spontanicznie opowiadać o swoich radościach, smutkach i przedszkolnych przygodach. Nie oznacza to jednak, że niczego nie przeżywa albo nie potrzebuje bliskości.