Pierwszy smartfon dla dziecka
Coraz więcej dzieci otrzymuje pierwszy smartfon przed dziewiątymi urodzinami. Najnowszy raport NASK pokazuje skalę zjawiska. pexel.com

Jeszcze niedawno pierwszy telefon był prezentem z okazji komunii albo rozpoczęcia nauki w starszych klasach podstawówki. Dziś dzieci otrzymują smartfony znacznie wcześniej. Wyniki ogólnopolskiego badania pokazują, że wielu uczniów wchodzi do cyfrowego świata, zanim skończy dziewięć lat. A to dopiero początek niepokojących wniosków.

REKLAMA

Kiedy jest odpowiedni moment na pierwszy smartfon? To pytanie zadaje sobie wielu rodziców, zwłaszcza gdy dziecko zaczyna samodzielnie chodzić do szkoły albo przekonuje, że wszyscy koledzy mają już własne telefony. Najnowsza edycja raportu NASK "Nastolatki", której wyniki opublikowało Narodowe Centrum Kultury, pokazuje, jak wcześnie polskie dzieci otrzymują dostęp do urządzeń z internetem.

Pierwszy smartfon jeszcze przed dziewiątymi urodzinami

Z badania wynika, że aż 40 proc. nastolatków otrzymało pierwszy smartfon przed ukończeniem dziewiątego roku życia. Wśród najmłodszych uczestników badania, czyli uczniów klas siódmych i ósmych, odsetek ten jest jeszcze wyższy i wynosi 45 proc.

Najczęściej wskazywanym momentem otrzymania pierwszego smartfona pozostaje wiek 9-10 lat. Autorzy raportu zauważają jednak wyraźną zmianę pokoleniową. Młodsi nastolatkowie częściej dostawali telefon w wieku 7-8 lat, podczas gdy starsi uczniowie częściej wskazywali późniejszy wiek. Oznacza to, że cyfrowa inicjacja następuje coraz wcześniej. Dzieci otrzymują dostęp do internetu w wieku, w którym dopiero uczą się samodzielności, rozpoznawania zagrożeń i radzenia sobie z emocjami.

Smartfon stał się też podstawowym urządzeniem służącym do korzystania z sieci. Używa go aż 93 proc. badanych nastolatków.

Rodzice nie zawsze wiedzą, ile czasu dzieci spędzają w internecie

Wczesny wiek otrzymania telefonu to tylko część problemu. Z raportu wynika, że nastolatki spędzają w internecie średnio 4 godziny i 59 minut dziennie w dni powszednie oraz 5 godzin i 16 minut w weekendy. Co istotne, rodzice często nie zdają sobie sprawy z rzeczywistej skali korzystania przez dzieci z sieci. Ich szacunki dotyczące czasu spędzanego online w dni powszednie są zaniżone o ponad godzinę.

Niepokojące są również dane dotyczące bezpieczeństwa. Ponad połowa badanych nastolatków doświadczyła przynajmniej jednej formy przemocy internetowej, takiej jak wyzywanie, ośmieszanie czy poniżanie. Niemal połowa młodych ludzi, którzy zetknęli się z cyberprzemocą, nie podjęła żadnych działań i nikomu o niej nie powiedziała.

To pokazuje, że samo wręczenie dziecku telefonu nie wystarczy. Równie ważne jest przygotowanie go do korzystania z internetu i stworzenie relacji, w której będzie mogło bez obaw opowiedzieć o niepokojących doświadczeniach.

Kiedy kupić dziecku pierwszy smartfon?

Wyniki badania nie oznaczają, że każde dziecko, które otrzyma telefon przed dziewiątymi urodzinami, będzie miało problemy. Wiek jest jednak tylko jednym z czynników, które warto wziąć pod uwagę. Znaczenie ma również dojrzałość emocjonalna dziecka, jego umiejętność przestrzegania ustalonych zasad i sposób korzystania z urządzenia. Czym innym jest telefon służący do kontaktu z rodzicami, a czym innym smartfon z nieograniczonym dostępem do mediów społecznościowych, komunikatorów i filmów.

Przed zakupem warto zastanowić się, czy dziecko rzeczywiście potrzebuje własnego smartfona, czy na początek wystarczy prostsze urządzenie umożliwiające rozmowy i wysyłanie wiadomości. Jeśli zdecydujemy się na smartfon, dobrze od początku ustalić zasady dotyczące czasu korzystania z internetu, instalowania aplikacji i ochrony prywatności. Równie ważne są regularne rozmowy o tym, co dziecko ogląda i z kim kontaktuje się w sieci.

I pamiętajmy, że chociaż pierwszy smartfon coraz częściej trafia w ręce kilkulatków, odpowiedzialność za ich bezpieczeństwo w cyfrowym świecie nadal spoczywa przede wszystkim na dorosłych.

Źródło: NASK, Narodowe Centrum Kultury