MEN powołało pełnomocnika od praw i obowiązków uczniów. Ma stać po stronie dzieci
MEN powołało pełnomocnika od praw i obowiązków uczniów. Ma stać po stronie dzieci Fot., Instagram @barbaranowacka

Uczniowie zyskali w Ministerstwie Edukacji osobę, która ma zajmować się ich prawami, obowiązkami i problemami pojawiającymi się w szkolnej rzeczywistości. Barbara Nowacka powołała na to stanowisko Mikołaja Wolanina. Co to dokładnie oznacza i czy uczeń będzie mógł zwrócić się do niego, gdy np. szkoła łamie jego prawa?

REKLAMA

1 października ministra edukacji Barbara Nowacka powołała Mikołaja Wolanina na stanowisko Pełnomocnika Ministra Edukacji do spraw uczniów i polityki młodzieżowej. Nowa funkcja ma być odpowiedzią m.in. na problemy związane z przestrzeganiem praw i obowiązków uczniów w polskich szkołach.

To ważne również dlatego, że wcześniej MEN planowało stworzenie całego systemu rzeczników praw uczniowskich. Ustawa przyjęta przez Sejm zakładała m.in. powołanie Krajowego Rzecznika Praw Uczniowskich oraz 16 rzeczników wojewódzkich. Została jednak zawetowana przez prezydenta Karola Nawrockiego. Nowy pełnomocnik będzie działał w strukturze MEN, w ramach kompetencji, które minister edukacji posiada już obecnie.

Czym będzie zajmował się pełnomocnik?

Zakres jego zadań jest szeroki. Zgodnie z zarządzeniem minister edukacji pełnomocnik ma analizować przepisy dotyczące uczniów i proponować zmiany prawne oraz inne rozwiązania problemów pojawiających się w szkołach.

Ma również monitorować, czy prawa i obowiązki uczniów są przestrzegane, upowszechniać wiedzę na ich temat oraz prowadzić działania edukacyjne, informacyjne i analityczno-badawcze.

Jednym z ważniejszych obszarów jego działalności mają być szkolne statuty. Pełnomocnik będzie mógł przygotowywać rekomendacje i dobre praktyki dotyczące ich zapisów, a także wspierać szkoły w prawidłowym stosowaniu przepisów. To istotne, bo właśnie w statutach znajdują się szczegółowe regulacje dotyczące codziennego życia ucznia w konkretnej placówce.

Uczniowie mają mieć kogo zapytać o swoje prawa

Sam Mikołaj Wolanin zapowiada, że chce być blisko uczniów i stworzyć przestrzeń, w której będą mogli szukać pomocy. Jednocześnie podkreśla, że uporządkowanie praw i obowiązków uczniowskich ma służyć nie tylko dzieciom i młodzieży, ale również nauczycielom.

Pełnomocnik ma współpracować m.in. z administracją publiczną, samorządami, młodzieżowymi radami i sejmikami oraz organizacjami społecznymi. Tak naprawdę więc ma nie tylko reagować na problemy, ale również zbierać informacje o tym, co rzeczywiście dzieje się w szkołach, i na tej podstawie proponować MEN rozwiązania.

Kim jest Mikołaj Wolanin?

Wolanin jest magistrem prawa Uniwersytetu Warszawskiego oraz prawa kanonicznego Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego i doktorantem w dyscyplinie nauk prawnych.

Od lat zajmuje się właśnie prawami uczniów. W latach 2019-2026 był prezesem Fundacji na rzecz Praw Ucznia, którą – co ciekawe – ustanowił jeszcze jako osoba niepełnoletnia, po uzyskaniu zgody sądu rodzinnego. Jest także autorem publikacji naukowych, w tym książek "Prawa ucznia" i "Obowiązki ucznia". W 2024 roku znalazł się wśród dziesięciu finalistów Global Student Prize.

Powołanie pełnomocnika nie oznacza więc wprowadzenia zapowiadanego wcześniej systemu rzeczników praw uczniowskich. Daje jednak uczniom ich reprezentanta bezpośrednio w strukturach Ministerstwa Edukacji. A jednym z jego najważniejszych zadań będzie sprawdzanie, czy prawa rzeczywiście są respektowane w szkolnej rzeczywistości.