nastolatki uczą się przed laptopem
Nowe zawody w szkołach branżowych mają być odpowiedzią na dynamiczne zmiany na rynku pracy. fot. Adventure Studio/Pexels

Od września 2026 roku w szkołach branżowych pojawią się zmiany w ofercie kształcenia zawodowego. MEN wprowadza nowe zawody techniczne i branżowe, a część dotychczasowych kierunków zostanie wygaszona. Zmiany obejmą m.in. mechanikę precyzyjną, optoelektronikę, ogrodnictwo, cyberbezpieczeństwo, transport i lotnictwo.

REKLAMA

Nowe zawody techniczne i branżowe

Żyjemy w czasach, w których realia zawodowe zmieniają się znacznie szybciej niż jeszcze 15-20 lat temu. Wraz z rozwojem nowoczesnych technologii i sztucznej inteligencji coraz częściej mówi się o tym, że wiele zawodów jest zagrożonych, ponieważ maszyny i nowe technologie mogą w pewnym stopniu zastępować pracę ludzi.

Te nowe realia są dziś czymś naturalnym, ponieważ rynek pracy zmienia się bardzo dynamicznie. Mówi się nawet, że niektóre zawody, które w przyszłości będą wykonywać nasze dzieci, dziś jeszcze w ogóle nie istnieją. Jest w tym sporo prawdy.

Dynamika zmian jest widoczna również w edukacji zawodowej. Ministerstwo Edukacji Narodowej od 1 września 2026 roku wprowadza do szkół branżowych szereg zmian, które dotyczą nowych kierunków kształcenia oraz likwidacji niektórych profili.

Resort edukacji wydał rozporządzenie zmieniające cele i zadania kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego oraz klasyfikację zawodów szkolnictwa branżowego. Zmiany obejmą zawody związane z mechaniką precyzyjną, optoelektroniką, ogrodnictwem, florystyką, cyberbezpieczeństwem, transportem drogowym i transportem lotniczym. Część zawodów zostanie wygaszona, a na ich miejsce pojawią się nowe profesje.

Zmiany w mechanice precyzyjnej i optoelektronice

Z listy zawodów usunięto trzy pozycje:

  • mechanik precyzyjny,
  • optyk-mechanik,
  • technik optyk.
  • Dodano natomiast trzy nowe zawody:

    1. Monter optoelektroniki – nauka trwa 3 lata,
    2. Technik optoelektroniki – nauka trwa 5 lat,
    3. Technik optyki okularowej – nauka trwa 5 lat.

    Nowe zawody wejdą do szkół branżowych od września 2028 roku. Natomiast we wrześniu 2026 roku wystartuje ostatni rocznik edukacji w zawodach optyk-mechanik i technik optyk. Osoby chcące kształcić się w zawodzie mechanik precyzyjny będą mogły w 2027 roku po raz ostatni rozpocząć edukację.

    Zmiany w ogrodnictwie i florystyce

    Nowe zawody, które pojawią się w szkołach, będą również związane z branżą ogrodniczą. Będą to:

  • agroogrodnik,
  • asystent florystyczny,
  • asystent ogrodniczy,
  • florysta,
  • ogrodnik terenów zieleni,
  • technik agroogrodnictwa,
  • technik aranżacji florystycznych,
  • technik architektury krajobrazu i arborystyki.
  • Natomiast zawody ogrodnik, technik architektury krajobrazu i technik ogrodnik zostaną wycofane. Pierwszy z nich już we wrześniu 2026 roku nie będzie prowadzony, a dwa kolejne w tym roku będą prowadzone po raz ostatni.

    Zmiany w cyberbezpieczeństwie, transporcie i lotnictwie

    Podobne zmiany zaplanowano także w innych branżach. W cyberbezpieczeństwie pojawi się zawód technika cyberbezpieczeństwa, którego będzie można uczyć się od roku szkolnego 2027/2028. Zmiany obejmą również transport drogowy. Nowe zasady i kwalifikacje będą dotyczyć kierowców mechaników oraz techników transportu drogowego.

    Wygaszone zostanie także dotychczasowe kształcenie lotnicze. W jego miejsce pojawią się nowe zawody:

  • technik awionik,
  • technik lotniskowych służb operacyjnych,
  • technik mechanik lotniczy.
  • Nowe kwalifikacje w tych zawodach pojawią się już od 1 września 2026 roku. Jednocześnie od września 2027 roku będą prowadzone kursy zawodowe oparte na nowych zakresach.

    Całe rozporządzenie dotyczące nowych zawodów wchodzi w życie wraz z nowym rokiem szkolnym 2026/2027. Część zmian będzie jednak obowiązywać w szkołach branżowych dopiero w przyszłym i kolejnych latach, jak np. zmiany dotyczące zawodu mechanik precyzyjny, które zaczynają obowiązywać od września 2028 roku.