Dzieci coraz wcześniej i coraz częściej mają kontakt z ekranami właściwie od pierwszych miesięcy życia, co budzi pytania o ich wpływ na rozwój i zdrowie. Eksperci wskazują konkretne objawy, które mogą świadczyć o uzależnieniu od Internetu i urządzeń cyfrowych. Sprawdź, na co zwrócić uwagę i kiedy warto reagować.
Dzieci są od narodzin otoczone ekranami
W dzisiejszym świecie wszystkie dzieci dorastają w otoczeniu ekranów. Korzystamy z nich w pracy, w domu, podczas zakupów, w czasie wolnym, a nawet podczas gotowania, jeśli używamy zaawansowanych sprzętów kuchennych. Urządzenia cyfrowe są obecne w naszym życiu i nie da się w późniejszych latach całkowicie od nich odizolować dziecka.
Jednocześnie eksperci podkreślają, że na wczesnym etapie rozwoju kontakt z ekranami powinien być ograniczony – przynajmniej do 2-3 roku życia, zgodnie z zaleceniami WHO. W wytycznych wskazuje się również, że dzieci po 5. roku życia nie powinny spędzać przed ekranem więcej niż około 1 godziny dziennie.
Wynika to z faktu, że w pierwszych latach życia mózg rozwija się najbardziej intensywnie. Kontakt z technologiami może ten rozwój istotnie zaburzać, a w niektórych obszarach nawet go spowalniać.
Niedawne prace Ministerstwa Edukacji Narodowej dotyczące zakazu używania smartfonów w szkołach również odnoszą się do kwestii rozwoju i zdrowia najmłodszych. Jeśli jednak dziecko miało kontakt z ekranami właściwie od urodzenia, samo ograniczenie używania telefonu w szkole może nie przynieść znaczącej zmiany. W takich sytuacjach konieczne jest wprowadzanie zasad higieny cyfrowej już od najwcześniejszych lat życia.
"Kluczowym elementem w profilaktyce i zapobieganiu temu problemowi jest higiena cyfrowa. To zachowania, które chronią nasze zdrowie w kontaktach z różnymi urządzeniami ekranowymi. Obejmują one nasze codzienne nawyki, które pomagają utrzymać zdrową równowagę między codziennym korzystaniem z urządzeń ekranowych, a innymi aspektami życia" – powiedziała Katarzyna Gawron z Fundacji Zdrowie Dziecka.
Objawy uzależnienia dziecka od telefonu i innych ekranów
Ekspertka wymieniła również objawy, które powinny zwrócić uwagę rodziców, także u kilkuletnich dzieci korzystających z ekranów na co dzień.
Objawy i kryteria uzależnienia:
- Silna potrzeba sięgania po substancję lub wykonywania określonej czynności, w tym korzystania z urządzeń z dostępem do Internetu.
- Rozwój tolerancji, czyli konieczność coraz częstszego lub intensywniejszego korzystania z Internetu oraz zmiana dotychczasowych nawyków użytkowania.
- Zaburzenie kontroli nad czasem spędzanym przed ekranem, często skutkujące jego nieświadomym „uciekaniem”.
- Ograniczanie innych form aktywności i zainteresowań na rzecz jednego źródła przyjemności, jakim staje się Internet.
- Występowanie objawów odstawiennych, które przy uzależnieniu od Internetu mogą przejawiać się m.in. rozdrażnieniem, niepokojem, nadmiernym pobudzeniem czy agresywnymi reakcjami.
- Negatywne skutki zdrowotne i psychiczne związane z nadmiernym korzystaniem z urządzeń ekranowych, takie jak bóle pleców, nadwaga, problemy ze wzrokiem, a także długotrwałe pogorszenie nastroju, obniżona samoocena, trudności z koncentracją, drażliwość oraz osłabienie pamięci.
Jeśli zauważasz tego typu objawy u dziecka, warto w pierwszej kolejności wprowadzać niewielkie, stopniowe zmiany w higienie cyfrowej – na przykład ustalić jasne zasady korzystania z ekranów, skracać czas ekspozycji czy wprowadzać regularne przerwy i alternatywne formy aktywności.
Jeżeli jednak trudności utrzymują się lub nasilają, warto skorzystać z pomocy specjalisty, np. psychologa dziecięcego, który pomoże ocenić sytuację i dobrać odpowiednie formy wsparcia.
Zobacz także
'/%3e%3cpath%20class='cls-3'%20d='M48.19,61.08a11.16,11.16,0,0,1-10.88,11,11,11,0,1,1,0-21.9A11.1,11.1,0,0,1,48.19,61.08Zm0,27.7a11.16,11.16,0,0,1-10.88,11,11,11,0,1,1,0-21.9A11.1,11.1,0,0,1,48.19,88.78Z'%20transform='translate(-0.03)'/%3e%3c/svg%3e)
Nie przegap żadnej ważnej wiadomości i obserwuj nas w Google News!