Rodzice mówią "dość" smartfonom w szkołach. Powinniśmy wziąć przykład z Holandii

Holenderskie badanie: rodzice chcą szkół bez telefonów, a do tego jasnych zasad dotyczących AI

Według najnowszego raportu „Staat van de Ouder 2026" przeprowadzonego wśród ok. 1000 rodziców, poparcie dla ograniczenia telefonów w szkołach jest w Holandii wyjątkowo wysokie — 70% chce całkowitego zakazu w budynku, a aż 87% opowiada się za zakazem telefonów na lekcjach. Organizacja Ouders & Onderwijs (Rodzice i Wiedza) podkreśla, że to jeden z najsilniejszych sygnałów społecznych w ostatnich latach.

Zmiany już częściowo zostały wprowadzone. Obecnie 48% szkół ma zakaz używania telefonów w całym budynku szkolnym — jeszcze trzy lata temu było to zaledwie 12%. Od 1 stycznia 2024 roku uczniowie nie mogą korzystać z telefonów ani smartwatchy podczas lekcji. Debata o zakazie smartfonów w szkołach nie jest zresztą wyłącznie holenderska — podobne regulacje wprowadzają lub rozważają kolejne kraje europejskie.

Rodzice wskazują, że brak telefonów może poprawić relacje między dziećmi. Uważają, że dzieci częściej rozmawiają ze sobą na przerwach, łatwiej budują bezpośrednie relacje i mniej się rozpraszają w czasie zajęć. Część szkół idzie o krok dalej — na wzór krakowskiej inicjatywy, gdzie rodzice i nauczyciele wspólnie wypracowali umowę ekranową, czyli dobrowolne porozumienie określające zasady korzystania z ekranów przez uczniów.

Jednocześnie część rodziców obawia się, że dzieci mogą mieć problem z bieżącą komunikacją lub informacjami o zmianach w planie lekcji — i to zastrzeżenie pojawia się w debacie niemal w każdym kraju, który temat zakazu podejmuje.

Raport pokazuje, że 27% rodziców mówi o gorszym śnie dzieci, tyle samo wskazuje na lęk przed pominięciem informacji, 22% zauważa większą niepewność, a 20% — wzrost stresu. Rodzice coraz częściej dostrzegają bezpośredni związek między cyfrowym światem a emocjami dzieci. Psychologowie od lat ostrzegają przed pułapkami Instagrama, które szczególnie silnie uderzają w nastoletnich użytkowników — zaburzają sen, pogłębiają stany lękowe i sprzyjają uzależnieniu od zewnętrznej walidacji.

Coraz większym wyzwaniem staje się też sztuczna inteligencja. Według raportu 55% uczniów szkół średnich korzysta z narzędzi AI do nauki i prac domowych, a trzy czwarte rodziców twierdzi, że szkoły nie informują ich o zasadach korzystania z AI. Kontrowersje budzą nie tylko aplikacje, ale też coraz bardziej wyrafinowane narzędzia — przykładem są opisywane przez innpoland.pl okulary z ChatGPT, które umożliwiają uczniom generowanie odpowiedzi w czasie rzeczywistym, niewidocznych dla nauczyciela.

Dyrektor Ouders & Onderwijs, Lobke Vlaming, podkreśla, że rodzice nie odrzucają AI, ale potrzebują wiedzy i jasnych reguł. Brak informacji ze strony szkół powoduje niepewność i chaos. Organizacja apeluje, by szkoły już teraz rozmawiały z rodzicami o cyfrowych narzędziach, zamiast czekać na pełne regulacje prawne.

Źródło: edukacja.dziennik.pl