MEN wprowadza reformę dla poradni psychologiczno-pedagogicznych. Nowe zasady uzyskania opinii

Ministra edukacji Barbara Nowacka podpisała nowe rozporządzenie dotyczące orzeczeń i opinii o dzieciach, które wydają publiczne poradnie psychologiczno-pedagogiczne. Resort edukacji chciał poprawić rodzicom i opiekunom dostęp do wsparcia, jakie oferują tego typu placówki. Stąd rozporządzenie, które ma poprawić organizację i jakość usług w nich świadczonych.

Rozporządzenie MEN ma na celu wzmocnienie roli zespołu orzekającego, który stwierdza zaburzenia lub neuroatypowość u dziecka. To on również decyduje, czy uczeń potrzebuje kształcenia specjalnego w oparciu o dokumentację pacjenta, dotychczasowe orzeczenia, opinie i inne wyniki diagnozy.

W nowych przepisach zespół orzekający ma władzę do wydania ostatecznej decyzji, choć wcześniej najważniejszy charakter miała dokumentacja, która teraz będzie miała charakter pomocniczy.

Dodatkowo w rozporządzeniu znalazł się zapis o obowiązku dołączenia do zespołu orzekającego lekarza – ale tylko wtedy, gdy do dokumentacji dziecka dołączona jest dokumentacja medyczna. Wcześniej lekarz był stałym członkiem zespołu orzekającego.

Teraz, bez jego stałej obecności, w skład zespołu (za zgodą rodziców lub pełnoletniego ucznia) będą mogli wejść: asystent międzykulturowy, osoba władająca językiem kraju pochodzenia dziecka, tłumacz języka migowego oraz osoba wykonująca zawód medyczny w zakresie opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień. Ostatnia z tych osób będzie mogła brać udział w posiedzeniu zespołu w formie zdalnej.

MEN zmienił też sposób składania dokumentacji: wnioski będzie można składać w formie papierowej, ale również elektronicznej. Zawsze będą musiały być podpisane przez dwoje rodziców, a w przypadku braku podpisu jednego z nich wymagane będzie oświadczenie wyjaśniające powód jego braku. Ten zapis ma pomóc w sytuacjach, które dotychczas były nagminne, np. w przypadku rozwiedzionych rodziców – kiedy tylko jedno z nich było uwzględniane przy uzgadnianiu złożenia wniosku.

Jeśli dziecku w poradni zespół orzekający będzie miał wydać orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, zaświadczenie o stanie zdrowia musi wydać lekarz specjalista, który specjalizuje się w danym rodzaju niepełnosprawności. Bez tego uczeń nie uzyska potrzebnego orzeczenia.

Kiedy już przedszkolak lub uczeń uzyska opinię z poradni psychologiczno-pedagogicznej, która trafi do placówki, szkoła lub przedszkole będą musiały przekazywać poradni informacje o funkcjonowaniu ucznia. Ta wiedza będzie brana pod uwagę w trakcie kolejnych diagnoz. Jeśli przy składaniu wniosku do poradni rodzice nie wyrażą zgody na kontakt poradni z placówką opiekuńczo-edukacyjną, ich wniosek zostanie pozostawiony bez rozpatrzenia.

To tylko część przepisów, które uwzględniono w nowych wytycznych dotyczących pracy poradni przy wystawianiu orzeczeń i opinii. Całość można przeczytać na rządowej stronie. Rozporządzenie wejdzie w życie po 14 dniach od jego oficjalnego ogłoszenia, które miało miejsce 2 marca 2026 roku.

Wyjątkiem są przepisy dotyczące obowiązku wydawania orzeczeń i opinii dla wszystkich dzieci z niepełnosprawnościami przez właściwe terenowo poradnie oraz przepisy dotyczące przeprowadzania oceny funkcjonowania ucznia przez przedszkole, szkołę lub placówkę, a także procesu diagnostycznego poprzedzającego wydanie orzeczenia poradni. Te obowiązki wejdą w życie dopiero 1 września 2026 roku, czyli wraz z nowym rokiem szkolnym 2026/2027.

Źródło: samorzad.pap.pl, gov.pl