Wirus, który może zmienić życie dziecka jeszcze przed narodzinami. Ruszyło przełomowe badanie

Wirus cytomegalii (CMV) jest bardzo powszechny. Kontakt z nim może mieć nawet 90 proc. kobiet w wieku rozrodczym. Zakażenie najczęściej przebiega bezobjawowo i przenosi się przez ślinę, mocz oraz inne wydzieliny, zwłaszcza w środowisku domowym, np. od małych dzieci uczęszczających do żłobka czy przedszkola.

Problem pojawia się wtedy, gdy dochodzi do pierwotnego zakażenia w ciąży, a już szczególnie w pierwszym trymestrze. Wówczas wirus może przeniknąć przez łożysko i zakazić płód, powodując poważne, nieodwracalne skutki.

W Polsce z wrodzoną cytomegalią rodzi się około 2,5 tysiąca noworodków rocznie. Choroba może prowadzić do ciężkich powikłań, takich jak uszkodzenia słuchu i wzroku, uszkodzeń mózgu, zaburzeń neurologicznych, padaczki oraz opóźnienia rozwoju psychoruchowego.

To jedna z głównych przyczyn trwałej niepełnosprawności u dzieci, której nie da się cofnąć po porodzie. Dlatego tak ważne jest wykrycie zakażenia jak najwcześniej.

Badanie POL PRENATAL CMV, finansowane przez Agencję Badań Medycznych, realizuje Instytut Matki i Dziecka w Warszawie. W jego ramach ponad 4500 kobiet w ciąży zostanie przebadanych w kierunku zakażenia CMV.

Głównym celem projektu jest sprawdzenie, czy niższa dawka leku przeciwwirusowego walacyklowiru (4 g na dobę) może być równie skuteczna jak obecnie stosowana terapia w dawce 8 g na dobę.

Obecnie jedyną potwierdzoną metodą ograniczania przeniesienia CMV z matki na płód jest terapia walacyklowirem w wysokiej dawce. To oznacza 16 tabletek dziennie, koszt leczenia przekraczający 10 tys. zł oraz brak refundacji.

Dodatkowo tak duże dawki mogą powodować działania niepożądane, co dla wielu kobiet jest barierą nie do przejścia. Jeśli niższa dawka okaże się skuteczna i bezpieczna, może to całkowicie zmienić standard opieki prenatalnej w Polsce.

Badacze podkreślają, że pozytywny wynik projektu może otworzyć drogę do wprowadzenia badań przesiewowych CMV u ciężarnych oraz do refundacji leczenia. To realna zmiana systemowa, która mogłaby poprawić bezpieczeństwo kobiet i dzieci.

– W Polsce mamy do czynienia z luką systemową. Mimo dostępnych metod diagnostycznych badania w kierunku CMV nie są standardem. Ten projekt może realnie zwiększyć szanse na urodzenie zdrowego dziecka – podkreślił prof. Tadeusz Issat, kierownik Kliniki Ginekologii i Położnictwa IMiD.

Do badania mogą zgłaszać się kobiety w pierwszym trymestrze ciąży. Rekrutacja potrwa do końca sierpnia 2026 roku, a samo badanie zakończy się w 2028 roku.

Projekt został objęty patronatem Ministerstwa Zdrowia oraz otrzymał pozytywną rekomendację konsultanta krajowego ds. perinatologii prof. Mirosława Wielgosia.

Szczegółowe informacje o badaniu oraz zasadach rekrutacji dostępne są na stronie: www.leczeniecmv.pl

Źródło: PAP