Porodówki znikają z mapy Polski. Ministerstwo tłumaczy: wystarczy położna na dyżurze

Z danych GUS wynika, że tylko w 2024 roku na oddziałach ginekologiczno-położniczych ubyło 585 łóżek, czyli 4,3 proc. To największy spadek w całym szpitalnictwie. O 5 proc. zmniejszyła się także liczba łóżek neonatologicznych (ubyło ich 363).

Trend nie wyhamował w 2025 roku i – jak przyznają eksperci – nic nie wskazuje na to, żeby sytuacja miała się zmienić w 2026 roku. Zamknięcia dotyczą głównie mniejszych, powiatowych szpitali.

Z końcem 2025 roku porodówkę zamknął szpital w Leżajsku. Kobiety w ciąży mają być kierowane do placówek w Łańcucie lub Rzeszowie. I nie jest to wcale odosobniony przypadek.

Według sondy portalu Rynek Zdrowia, od stycznia 2024 do końca lipca 2025 roku zlikwidowano co najmniej 19 oddziałów położniczych. Główny powód? Nierentowność i brak porodów.

Resort zdrowia zaproponował rozwiązanie "awaryjne" dla powiatów bez porodówek. Chodzi o możliwość przyjęcia porodu w szpitalu, który ma SOR lub izbę przyjęć, ale nie ma oddziału ginekologiczno-położniczego – pod warunkiem, że jest oddalony o ponad 25 km od najbliższej porodówki.

– Miejsce ma być doraźne w przypadku nagłych sytuacji, gdyby kobieta ciężarna transportowana przez zespół ratownictwa medycznego, poszerzony o położną, nie mogła bezpiecznie dojechać do szpitala położniczo-ginekologicznego – powiedział wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski.

Jak zaznaczył, takich sytuacji jest w Polsce od pięciu do dziewięciu rocznie.

Zgodnie z komunikatem MZ, w szpitalach bez porodówek ma powstać izba porodowa – osobne, odpowiednio wyposażone pomieszczenie.

Opieka obejmowałaby:

– badanie ciężarnej przez położną, – ocenę zaawansowania porodu, – organizację transportu do szpitala z oddziałem położniczym.

To rozwiązanie ma zapewnić "bezpieczną gotowość", a nie zastępować klasyczne porodówki.

Pomysł wywołał silne emocje. Ogólnopolski Strajk Kobiet zbiera podpisy pod apelem do premiera Donalda Tuska o wstrzymanie prac nad projektem.

W liście do premiera organizacja napisała:

– Kobieta w porodzie nie może być kolejną ofiarą państwowej prowizorki. A będzie – będzie jeszcze więcej ofiar wśród kobiet niż do tej pory.

Aktywistki zwracają uwagę, że odpowiedzialność systemowa nie może spadać wyłącznie na jedną położną.

Innego zdania jest Bernadeta Skóbel, ekspertka Związku Powiatów Polskich. W rozmowie z PAP podkreśliła, że punkt z położną to rozwiązanie "na wszelki wypadek".

– Lepiej, żeby w szpitalu była położna na wszelki wypadek, niż żeby jej nie było. Tak trzeba czytać przepisy resortu zdrowia – zaznaczyła.

Jak dodała, w jednym z powiatowych szpitali przez półtora roku zdarzyły się dwie sytuacje, gdy kobiety z akcją porodową trafiły do placówki bez porodówki i zostały bezpiecznie przewiezione dalej.

Eksperci są zgodni co do jednego. Głównym powodem zamykania oddziałów jest dramatyczny spadek liczby urodzeń.

– Jeśli porodów jest faktycznie mało, to utrzymywanie oddziałów położniczych nie ma sensu – oceniła Skóbel.

Dla porównania:

– w 2022 r. urodziło się 305 tys. dzieci, – w 2023 r. – 272 tys., – w 2024 r. – 252 tys., – w I półroczu 2025 r. – tylko 115,5 tys..

W latach 80. było to ponad 700 tys. urodzeń rocznie.

Źródło: PAP