Najpopularniejsza dziś używka wśród nastolatków. Niezmiennie ta sama od lat

Choć młode pokolenie coraz częściej sięga po zdrowy styl życia, jedna używka wciąż pozostaje najczęściej wybierana przez nastolatków. Chodzi o alkohol – substancję wyjątkowo szkodliwą dla rozwijającego się organizmu.

Badania prowadzone w Europie od lat pokazują, że kontakt z alkoholem zaczyna się bardzo wcześnie – już w wieku 13-15 lat. W grupie nastolatków w wieku 15-16 lat alkohol piło kiedykolwiek w życiu ponad 73 proc. badanych, a około 39 proc. deklarowało spożycie w ciągu ostatniego miesiąca.

Wśród 17 i 18-latków tylko 9 proc. deklaruje, że nigdy nie piło alkoholu. Co ciekawe, w tej grupie większe zainteresowanie alkoholem wykazują dziewczęta. (ESPAD, 2024 r.) Choć trend picia wśród młodych powoli spada, nadal jest to najpowszechniejsza substancja psychoaktywna w tej grupie wiekowej.

Młodzi ludzie zaznaczają także, że nie mają zwykle problemu z dostępem (poproszenie kogoś o kupno) alkoholu, a i ze strony rodziców nie czują wyraźnego zakazu.

Mózg nastolatka rozwija się intensywnie aż do około 25. roku życia. Alkohol może zaburzać ten proces – wpływa na pamięć, koncentrację, emocje i zdolność podejmowania decyzji. Badania neurobiologiczne (NIAAA) wskazują, że intensywne picie w młodym wieku wiąże się ze zmianami w strukturze mózgu, zwłaszcza w obszarach odpowiedzialnych za kontrolę impulsów i planowanie.

W praktyce oznacza to większe ryzyko problemów z nauką, zaburzeń nastroju, uzależnienia w dorosłości oraz zachowań ryzykownych.

Powody są różne. Może być presja rówieśnicza, chęć dopasowania się do grupy, ciekawość, nuda czy stres. Alkohol pomaga im też pokonać nieśmiałość i dać większą otwartość towarzyską. Dużą rolę odgrywa także obserwowanie dorosłych – jeśli alkohol jest obecny w codziennym życiu rodzinnym, dzieci szybciej go normalizują.

Eksperci podkreślają też znaczenie kultury popularnej i mediów społecznościowych, które często przedstawiają picie jako element dobrej zabawy.

Kluczowe są rozmowy bez straszenia i moralizowania, ale z jasnym komunikatem o konsekwencjach. Najważniejsze jest też dawanie przykładu. Sposób, w jaki dorośli korzystają z alkoholu, silnie wpływa na postawy młodych ludzi.