Fot. Magnific.com

Starania o dziecko, które nie przynoszą efektu przez rok regularnych stosunków, to sygnał do działania po obu stronach. Diagnostyka płodności u mężczyzny jest mniej skomplikowana niż u kobiety, ale ma swoją logikę: liczy się kolejność. Wykonanie badań hormonalnych bez poprzedniego badania nasienia to odwrócenie priorytetów i ryzyko wyciągania pochopnych wniosków. Sprawdź, jaką ścieżkę diagnostyczną zalecają specjaliści i co wziąć pod uwagę przy poszczególnych oznaczeniach.

REKLAMA

Z tego artykułu dowiesz się, że:

  • diagnostykę płodności u mężczyzny zawsze zaczyna się od badania ogólnego nasienia.
  • badania hormonalne wykonuje się gdy seminogram wykazuje nieprawidłowości lub pojawiają się objawy niedoboru androgenów.
  • testosteron należy oznaczyć rano, ze względu na dobowy rytm wydzielania.
  • wyniki badań hormonalnych wymagają interpretacji przez urologa lub androloga.
  •  Diagnostyka płodności u mężczyzny - właściwa kolejność badań

    Badanie ogólne nasienia (seminogram) to podstawowe badanie w diagnostyce niepłodności męskiej według WHO. Ocenia ono trzy kluczowe parametry: liczbę plemników, ich ruchliwość i morfologię (czyli ich budowę). Dopiero wynik odbiegający od normy uzasadnia rozszerzenie diagnostyki o badania hormonalne.

    Diagnostykę należy podjąć po 12 miesiącach nieskutecznych starań lub po 6 miesiącach, gdy partnerka ma ponad 35 lat.

  • Warto wiedzieć: jeden nieprawidłowy seminogram to za mało, by wyciągać wnioski. Wynik należy potwierdzić po 2–3 miesiącach, bo tyle trwa spermatogeneza.
  • Jeśli seminogram jest prawidłowy, a para nadal nie osiąga ciąży, rutynowe oznaczanie hormonów u mężczyzny zazwyczaj nie jest badaniem pierwszego wyboru. Wówczas diagnostykę rozszerza się po stronie partnerki. Jednak, gdy wynik seminogramu jest nieprawidłowy, lekarz może zlecić dodatkowe badania hormonalne dla mężczyzn. Pakiet takich badań można znaleźć między innymi w ofercie ALAB laboratoria.

    Badania hormonalne przy staraniach o dziecko - co i kiedy sprawdzić?

    Gdy seminogram wykazuje nieprawidłowości lub pojawiają się objawy kliniczne niedoboru androgenów (męskich hormonów płciowych), urolog może zlecić rozszerzoną diagnostykę laboratoryjną.

    Do najczęstszych objawów, które mogą sugerować obniżony poziom androgenów, w tym testosteronu, należą:

  • Spadek libido oraz problemy z erekcją,
  • Przewlekłe zmęczenie, apatia, obniżenie nastroju,
  • Spadek masy mięśniowej przy jednoczesnym przyroście tkanki tłuszczowej (szczególnie w okolicach brzucha),
  • Problemy z koncentracją,
  • Zaburzenia snu.
  •  W takich przypadkach w celu ustalenia przyczyny tych dolegliwości, lekarz może skierować pacjenta na następujące badania laboratoryjne:

  • FSH i LH – do oceny osi przysadka–jądra; badanie należy wykonać rano,
  • testosteronu całkowitego – badanie należy koniecznie wykonać rano, ze względu na dobowy rytm wydzielania; przy wyniku poniżej normy zaleca się powtórzenie oznaczenia,
  • prolaktyny – badanie najlepiej wykonać rano, na czczo; warto pamiętać, że stres bezpośrednio przed pobraniem zawyża wynik, dlatego badanie należy wykonać w spokojnych warunkach,
  • TSH - zaburzenia czynności tarczycy mogą wpływać pośrednio na jakość nasienia i funkcje seksualne.; należy oznaczyć przy podejrzeniu choroby tarczycy.
  •   Jak lekarz interpretuje wyniki męskich badań hormonalnych

    Każdy wynik odbiegający od normy to wskazówka diagnostyczna, a nie gotowa diagnoza. Zaburzenia endokrynologiczne są częstą, a przy tym potencjalnie odwracalną przyczyną niepłodności męskiej. Wyniki należy omówić z urologiem lub andrologiem. Lekarz oceni je łącznie w szerszym kontekście i po uwzględnieniu wyników seminogramu, wywiadu i zgłaszanych dolegliwości. Tylko takie całościowe spojrzenie pozwala potwierdzić lub wykluczyć hormonalne podłoże problemu i zaplanować dalszą diagnostykę lub leczenie.

    Bibliografia

    1. http://www.alab.pl/centrum-wiedzy/diagnostyka-nieplodnosci/(dostęp: 07.05.2026)
    2. www.alab.pl/centrum-wiedzy/fsh-u-mezczyzn-kiedy-wykonuje-sie-badanie-i-co-oznacza-niski-lub-podwyzszony-poziom-fsh/ (dostęp: 07.05.2026)
    3. www.alab.pl/centrum-wiedzy/jaka-role-odgrywa-prolaktyna-u-mezczyzn/ (dostęp: 07.05.2026)
    4. Podstawowe badanie nasienia – seminogram, Medycyna Praktyczna, www.mp.pl/endokrynologia/wywiady/do_ogladania/385951,podstawowe-badanie-nasienia-seminogram (dostęp: 07.05.2026)
    5. Diagnostyka niepłodności męskiej – cz. I. Analiza danych umożliwiających opracowanie globalnych wytycznych, Medycyna Praktyczna, www.mp.pl/ginekologia/wytyczne/inne/190858,diagnostyka-nieplodnosci-meskiej-cz1 (dostęp: 07.05.2026)
    6. Diagnostyka niepłodności męskiej – cz. II. Analiza danych umożliwiających opracowanie globalnych wytycznych, Medycyna Praktyczna, www.mp.pl/ginekologia/wytyczne/inne/195118,diagnostyka-nieplodnosci-meskiej-cz2 (dostęp: 07.05.2026)
    7. Rabijewski M., Endokrynologiczne przyczyny niepłodności u mężczyzn, Życie i Płodność 2018, 3(35), str. 177–189

    ARTYKUŁ SPONSOROWANY